Całkiem niedawno na stronie damremoval.eu <a href="https://damremoval.eu/report-2021/">opublikowany został coroczny raport</a> podsumowujący działania w Europie za rok 2021. I chociaż cieszy fakt, że co najmniej 239 różnych zapór, w tym tamy i jazy, usunięto w 17 krajach Europy, co jest rekordem w kategorii udrożniania cieków na całym kontynencie, to jednak martwi nieco, że w naszym kraju usunięto zaledwie 3 bariery, czyli tyle samo ile w roku wcześniejszym (2020).



Pocieszające jest jednak, że dwa polskie projekty udrożnień, Białej Tarnowskiej i Wisłoki, realizowane przez PGW Wody Polskie RZGW w Krakowie, zostały docenione i wyróżnione, uzyskując nagrodę światowej konferencji <a href="https://fishpassage.fisheries.org/awards/?fbclid=IwAR2G16XSvst0C65Axz8BTGXbXyHC9P2-1UkzRokSbqptQjb4yfXG7uZR3h4">Fish Passage 2022</a> poświęconej ciągłości rzek i przepławkom dla ryb. Oba projekty realizowane w latach 2018-2021 dotyczyły:



• Likwidacji barier migracyjnych dla organizmów wodnych na rzece Wisłoce i jej dopływach – <a href="https://krainapstraga.pl/lowiska/pzw-nowy-sacz/ropa-rzeka">Ropie</a> oraz Jasiołce.



• Przywrócenia ciągłości ekologicznej i realizacja działań poprawiających funkcjonowanie korytarza swobodnej migracji rzeki <a href="https://krainapstraga.pl/lowiska/pzw-nowy-sacz/biala-tarnowska-rzeka">Biała Tarnowska</a>.



W przypadku Białej Tarnowskiej prace odtworzeniowe objęły 15 barier. Ich przebudowa pod kątem wymagań migracji ryb zaowocowała odblokowaniem wód o łącznej długości 80 km, w tym 43 km samej Białej Tarnowskiej i 37 km jej dopływów, co skutkowało odblokowaniem Białej od źródeł do ujścia.



W przypadku Wisłoki i jej dopływów likwidacja 7 barier migracyjnych spowodowała odblokowanie rzek o łącznej długość 254 km, w tym 124 km na rzece Wisłoka, 76 km na rzece Jasiołka i 54 km na rzece Ropie.



Oba projekty zostały zrealizowane w ramach Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko 2014-2020, który jest częścią perspektywy finansowej Unii Europejskiej. Jest to również pierwsza tego typu inwestycja, która stała się próbą przetestowania różnych typów przepławek dla ryb migrujących. Projekty nie podejmują w ogóle działań zarybieniowych, ale mają na celu przywrócenie dostępu do tarlisk i stworzenie warunki tarła. 



Szczególny nacisk w projekcie położono na wykorzystanie naturalnych materiałów, które odróżniają te nowe przepławki od istniejących przepławek technicznych, betonowych i stalowych. Proces projektowo-budowlany w obu projektach był efektem współpracy inżynierów i biologów i zakładał, że badanie efektywności wybudowanych obiektów przepławek dla ryb jest częścią procesu inwestycyjnego, a nie tylko dodatkiem.



O tym że przepławki są skuteczne i już działają informują naukowcy monitorujący przepływ ryb przez nowe konstrukcje. Jesienią ubiegłego roku mogliśmy dowiedzieć się o dużej ilości ryb pokonujących przepławkę w Mokrzcu na Wisłoce, w tym także troci!



<iframe loading="lazy" src="https://www.facebook.com/plugins/video.php?height=430&amp;href=https%3A%2F%2Fwww.facebook.com%2F349825972331667%2Fvideos%2F446009567062503%2F&amp;show_text=false&amp;width=680&amp;t=0" width="680" height="430" style="border:none;overflow:hidden" scrolling="no" frameborder="0" allowfullscreen="true" allow="autoplay; clipboard-write; encrypted-media; picture-in-picture; web-share"></iframe>



Więcej o nagrodzonych projektach znajdziecie na stronach ich dotyczących:



<a href="https://biala-tarnowska.org/">https://biala-tarnowska.org/</a>



<a href="https://wislokabezbarier.com/" data-type="URL" data-id="https://wislokabezbarier.com/">https://wislokabezbarier.com/</a>

Kraina Pstrąga

Wyróżnienie dla Wisłoki i Białej Tarnowskiej