Łososie kolejną ofiarą globalnego ocieplenia
Rok 2022 był najcieplejszym rokiem w Europie w historii pomiarów. Rob bieżący zapowiada się na jeszcze cieplejszy. Wraz ze wzrostem temperatury powietrza nieunikniony jest wzrost temperatury wód. Jak w takich warunkach mogą radzić sobie ryby łososiowate, dla których temperatura wody jest bardzo istotnym czynnikim determinującym możliwości rozrodcze i późniejszy rozwój w środowisku wodnym?
Wpływ temperatury na warunki życia łososia atlantyckiego
W artykule, który napisałem jakiś czas temu (Łososiowate a zmiany klimatyczne) zestawiłem optymalne oraz krytyczne dla łososia temperatury wody. W przypadku łososia atlantyckiego wzrost tej ryby może następować przy temperaturach między 6,0 a 22,5°C, przy czym maksymalne przyrosty masy zauważa się dla temperatury około 15,9°C. Jak podają inni autorzy (link) optymalna temperatura dla wzrostu młodych łososi atlantyckich wynosi od 16 do 20°C. Temperatury powyżej 23°C są powszechnie uważane za wywołujące stres cieplny, prowadzący do zaprzestania wzrostu. Graniczne temperatury wody, przy których łosoś jest w stanie przeżyć zaledwie kilka godzin to ok. 30°C.
Wyniki badań w szkockich rzekach łososiowych
Rok temu ukazała się interesująca publikacja naukowa (High summer temperatures are associated with poorer performance of underyearling Atlantic salmon (Salmo salar) in upland streams) na temat przeżywalności jednorocznych łososi atlantyckich w szkockich strumieniach. Autorzy opracowania przeprowadzili eksperyment polegający na umieszczeniu takiej samej ilości ikry łososia w trzech niewielkich ciekach a następnie prowadzili obserwację rozwoju małych łososi i jej zależności od warunków panujących w strumieniu. Badania przeprowadzone zostały w strumieniach znajdujących się bardzo blisko siebie (w odległości kilku kilometrów), jednakże wyraźnie różniących się charakterem oraz otoczeniem, a także ryzykiem wystąpienia wysokich temperatur w ciągu lata. Przeprowadzone badanie miało udowodnić związek temperatury wody a wzrostem jednorocznych łososi atlantyckich.
W każdym strumieniu umieszczono 5000 zaoczkowanych jaj łososia. W pobliżu miejsca posadzenia ikry zamontowano termometry, które przez cały okres mierzyły temperaturę strumieni. Badania zakończyły się odłowem narybku łososia metodą elektropołowów. Wszystkie ryby zostały zmierzone oraz zważone. Zestawienie danych dotyczących młodych łososi oraz temperatury wody w strumieniu były jednoznaczne. Zarówno gęstość występowania narybku jak i jego średnia masa była odwrotnie skorelowana do ilości dni, w których temperatura w danym strumieniu przekroczyła 23°C. Oznacza to, że każdy dzień podczas którego temperatura wody przekroczyła 23°C, wpłynął negatywnie na młodocianą populację łososia.
Autorzy publikacji sugerują, że niska gęstość młodych ryb na najcieplejszych stanowiskach może być między innymi wynikiem przemieszczania się łososi w poszukiwaniu lepszych warunków termicznych, chociaż takie zachowania obserwuje się częściej u ryb dorosłych niż jednorocznych.

Naukowcy wskazują na pilną potrzebę realizacji działań łagodzących obserwowany wpływ wzrostu temperatur i w tym celu, szczególnie dla warunków szkockich strumieni płynących często na otwartych przestrzeniach, sugerują intensywne sadzenie drzew przybrzeżnych.
Link do publikacji – https://onlinelibrary.wiley.com/doi/10.1111/jfb.15282
Zdjęcie na górze strony: John Cameron on Unsplas

Komentarze